دیفای چیست ؟

Defi به معنای “امور مالی غیرمتمرکز” است ، اصطلاحی برای انواع برنامه های مالی در حوزه رمزارزها یا بلاکچین می باشد که علت اصلی به وجود آمدن آن تغییر و یا حذف واسطه های مالی ست.

Defi از تکنولوژی بلاکچین همان تکنولوژی که در رمزارزها هم استفاده شده است الهام گرفته است، که به چندین نهاد امکان می دهد نسخه ای از تاریخ معاملات را ذخیره کنند، یعنی توسط یک منبع مرکزی کنترل نشوند. اهمیت این ماجرا اینجاست که سیستم های متمرکز و درگاه های انسانی می توانند سرعت و پیچیدگی معاملات را محدود کنند در حالیکه کاربران کنترل کمتری نسبت به سرمایه خود دارند. دیفای استفاده از بلاکچین را از موارد ساده به موارد مالی پیچیده تر گسترش داده است.

بیت کوین و سایر ارزهای دیجیتال از روشهای پرداخت دیجیتال قدیمی همانند visa  و paypal  عبور کرده اند به این دلیل که تمامی واسطه ها را حذف نموده اند. زمانی که شما با استفاده  از کارت اعتباری تان خریدی انجام می دهید یک موسسه مالی با کنترل بر معامله اختیار این را دارد که آن معامله را متوقف کرده و یا تمامی اطلاعات آنرا در دفتر خصوصی خود ذخیره کند. با استفاده از بیت کوین و سایر رمزارزها دست این موسسات مالی از معاملات کوتاه می شود.

خرید مستقیم تنها نوع معامله یا قرارداد تحت نظارتی آنها نیست ؛ برنامه های مالی مانند وام ، بیمه ، سرمایه گذاری جمعی و مشتقات آن ، شرط بندی و … موارد دیگر تحت کنترل آنهاست. از بین بردن واسطه ها در معاملات از مزایای اصلی Defi می باشد.

ایده defi  قبل از اینکه به این نام شناخته شود اغلب به عنوان “امور مالی آزاد” شناخته می شد.

نرم افزارهای اتریوم

اکثر برنامه هایی که خود را defi می نامند بر بستر اتریوم ساخته شده اند ، اتریوم دومین پلتفرم ارز رمزنگاری شده است که خود را از پلتفرم بیت کوین متمایز کرده زیرا استفاده از آن برای ساخت انواع دیگر برنامه های غیرمتمرکز فراتر از معاملات ساده ،‌ آسانتر است. استفاده از اتریوم در موارد مالی پیچیده در سال ۲۰۱۳توسط ویتالیک بوترین خالق اتریوم در وایت پیپر اتریوم نیز ذکر شده بود.

اتریوم به دلیل بستر قراردادهای هوشمند ( که در صورت تحقق برخی شرایط به طور خودکار معاملات را انجام می دهند ) انعطاف پذیری بیشتری در این حوزه دارد. زبانهای برنامه نویسی اتریوم مانند solidity به طور خاص برای توسعه ی چنین قراردادهایی ساخته شده اند.

بعنوان مثال شما می خواهید سه شنبه ی هفته ی آینده مبلغی را به حساب دوستتان واریز کنید اما به شرطی که هوا مطابق با سایت هواشناسی جهانی بالای ۳۵ درجه باشد ،‌چنین قوانینی را در قراردادهای هوشمند می توان ایجاد کرد.

با وجود قراردادهای هوشمند ده ها برنامه ی حوزه defi بر بستر اتریوم کار می کنند که برخی از آنها در این مقاله بررسی خواهند شد. اتریوم ۲ نسخه جدیدی که شبکه ی اتریوم به آن آپدیت خواهد شد می تواند با کنار زدن مشکلات مقیاس پذیری اتریوم این برنامه ها را تقویت نماید.

محبوبترین برنامه های حوزه defi عبارتند از :

مبادلات غیر متمرکز ( Decentralized exchanges (DEX) ) :

صرافی های غیرمتمرکز به کاربران کمک می کنند ارزهایشان را با ارزهای دیگر مبادله کنند،‌ چه دلار آمریکا با بیت کوین و یا اتر با DAI. DEX نوعی صرافی ست که کاربران را مستقیما به هم متصل می کند تا بتوانند رمزارز هایشان را با یکدیگر مبادله کنند بدون اینکه واسطه ای در کار باشد.

استیبل کوین ها (Stablecoins) :

ارزهای دیجیتالی هستند که همواره ارزش آنها ثابت است همانند دلار یا یورو اما به صورت دیجیتالی .

پلتفرم وام دهی ( Lending platforms ) :

این پلتفرم ها از قراردادهای هوشمند برای جایگزینی واسطه هایی مانند بانک در امور وام دهی استفاده می شوند.

بیت کوین بسته بندی شده ( Wrapped bitcoins (WBTC) ) :

روشی برای ارسال بیت کوین به شبکه اتریوم است تا بتوان بیت کوین را مستقیما در سیستم دیفای استفاده کرد. WBTC به کاربران این امکان را می دهد سود بیت کوینی را که در پلتفرم های وام دهی استفاده کرده اند، کسب کنند.

بازارهای پیش بینی (Prediction markets) :

بازارهایی هستند برای شرطبندی در نتیجه ی رویدادهای آینده مانند انتخابات. هدف defi  در این بازارها ارائه عملکرد یکسان اما بدون واسطه است.

علاوه بر این برنامه ها، مفاهیم جدیدی در defi به وجود آمده اند :

تولید محصول( Yield farming)  :

برای معامله گرانی که ریسک پذیر هستند مناسب است. جایی که کاربران از طریق نشانه های مختلف Defi فرصت های بیشتری برای سرمایه گذاری می یابند.

استخراج نقدینگی ( Liquidity mining) :

برخی برنامه های حوزه defi با دادن رمزارزهای رایگان به کاربران آنها را به سوی پلتفرم خود سوق می دهند. این روش یکی از مهمترین روشهای جذب کاربر در این حوزه است.

ترکیب پذیری ( Composability ) :

برنامه های حوزه ی defi تماما منبع باز یا اوپن سورس هستند، به این معنی که شما به سورس کدهای آن برنامه ها دسترسی دارید و می توانید با استفاده از آنها برنامه ی جدیدی بسازید.

لگوهای پول (Money Legos) :

قابلیت انعطاف پذیری را می توان به روشی دیگر نیز تعریف کرد. برنامه های Defi مانند لگوها هستند ، لگوها اسباب بازیهای کودکانند که با گذاشتن آنها روی هم می توانید ساختمان و … بسازید ، برنامه های دیفای نیز مانند لگوها با خرد کردن پول و سرمایه امکان ساخت محصولات جدید مالی را می دهند.

 

پلتفرم های وام دهی :

این پلتفرم ها یکی از محبوبترین برنامه ی حوزه Defi هستند که وام گیرندگان را به وام دهندگان رمزارز متصل می کنند. این پلتفرم ها به کاربران امکان می دهند رمزارز قرض بگیرند یا قرض دهند. کاربران می توانند با وام دادن پول خود سود خود بدست آورند. پلتفرم نرخ بهره را بصورت الگوریتمی تنظیم می کند یعنی اگر تقاضای بیشتری برای وام گرفتن وجود داشته باشد نرخ بهراه بالاتر خواهد رفت.

این پلتفرم مبتنی بر وثیقه است، به این معنی که کاربر برای گرفتن وام نیاز به ارائه وثیقه دارد که غالبا آن وثیقه اتر است که نشانه ی قدرت اتریوم است.

استیبل کوین ها :

شکل دیگری از دیفای همان استیبل کوین ها هستند، رمزارزها به نسبت ارزهای فیات نوسانات شدیدتری دارند که این اتفاق برای کسانی که ارزش پولشان برایشان مهم است اصلا مناسب نیست. استیبل کوین ها رمزارزها را به ارزهای غیر رمزپایه مانند دلار آمریکا متصل می کنند تا قیمت را تحت کنترل داشته باشند. بعنوان مثال می شود از تتر نام برد.

بازارهای پیش بینی :

یکی از قدیمی ترین برنامه های حوزه ی Defi که بر بستر اتریوم توسعه یافته اند همین بازارهای پیش بینی هستند. جایی که کاربران در نتیجه ی برخی از رویداد ها مانند انتخابات آمریکا شرط بندی می کنند.

هدف شرکت کنندگان بدست آوردن پول است، اگرچه بازارهای پیش بینی گاهی اوقات می توانند نتایج را بهتر از روشهای معمول مانند نظرسنجی پیش بینی کنند. دیفای این امکان را دارد که علاقه ی خود به بازارهای پیش بینی را افزایش دهد.

سوالات متداول Defi  :

چگونه می توان با استفاده از Defi درآمد کسب کرد ؟

ارزش قفل شده در پروژه های اتریوم دیفای در حال انفجار است ، طبق گزارشات بسیاری از کاربران از این حوزه درآمد بسیاری کسب می کنند.

همانطور که در بالا ذکر شد ، با استفاده از پلتفرم های وام دهی مبتنی بر اتریوم ، کاربران می توانند با وام دادن پول خود و کسب سود از وام ها درآمد منفعل ایجاد کنند. تولید محصول که در بالا توضیح داده شد امکان بازدهی بیشتری دارد اما مخاطرات آن نیز بیشتر است.

آیا سرمایه گذاری در Defi امن است ؟

خیر، با ریسک های فراوانی همراه است. بسیاری بر این باورند که Defi آینده ی مالی جهان است و سرمایه گذاری زودهنگام در این فناوری مخرب می تواند به دستاوردهای عظیمی منجر شود.

اما جدا سازی پروژه های خوب و بد از هم برای کاربران تازه وارد سخت است. چنانکه بسیاری پروژ های بد وجود داشته که سرمایه کاربران را بلعیده است.

با افزایش فعالیت و محبوبیت Defi در سال ۲۰۲۰ بسیاری از برنامه های دیفای مانند کوین YAM خراب و سوزانده شدند و سرمایه ی بازار را از ۶۰ میلیون دلار در عرض ۳۵ دقیقه به ۰ دلار رساندند. سایر پروژه های دیفای از جمله هات داگ و پیتزا نیز به همین سرنوشت دچار شدند و سرمایه گذاران زیادی سرمایه شان را از دست دادند.

علاوه بر این اشکالات دیفای متاسفانه هنوز هم بسیار رایج هستند. قراردادهای هوشمند قدرتمندند اما وقتی قوانین تبدیل به یک پروتکل می شوند تغییراتی در آنها ایجاد نمی شود ، که معمولا اشکالات را دائمی و در نتیجه خطر را افزایش می دهد.

چه زمانی Defi به یک جریان مالی اصلی تبدیل می شود؟

در حالیکه روز به روز افراد بیشتری به سمت دیفای سوق پیدا می کنند سخت است بگوییم سرنوشت آنها چه خواهد شد؟! بیشتر این موارد بستگی به این دارد که چه کسانی دیفای را مفید می دانند و به چه علت .

بسیاری معتقدند، پروژه های مختلف دیفای می توانند به رابین هود بعدی تبدیل شوند و انبوهی از کاربران جدید را با استفاده از برنامه های مالی فراگیرتر و گشوده برای افرادی که به طور سنتی به چنین پلتفرمهایی دسترسی ندارند جذب کنند.

این فناوری جدید مالی، آزمایشی ست و به ویژه از نظر امنیت و مقیاس پذیری بدون مشکل نیست.

توسعه دهندگان امید دارند که در نهایت این مشکلات برطرف شوند. اتریوم ۲ می تواند از طریق یک مفهموم به نام تقسیم پذیری این مشکل را حل کند، روشی برای تقسیم پایگاه داده ی اساسی به قطعات کوچکتر که برای اجرای هریک از کاربران کنترل بیشتری دارند.

اتریوم ۲ چگونه بر دیفای تاثیر می گذارد ؟

اتریوم ۲ دارویی برای تمامی مشکلات دیفای نیست، اما یک شروع است. پروتکل های دیگری مانند Raiden، TrueBit نیز برای حل بیشتر مقیاس پذیری اتریوم در دست ساخت هستند.

وقتی این راه حل ها پاسخگوی تمامی مشکلات باشند، آزمایش های اتریوم دیفای حتی بیشتر به محصولات واقعی تبدیل می شوند ، حتی به طور بالقوه به جریان اصلی تبدیل می شوند.

بیت کوین و Defi :

در حالی که اتریوم یکه تاز حوزه ی دیفای است، بسیاری از طرفداران بیت کوین هدف کاهش واسطه از معاملات مالی پیچیده را دارند و آنها با استفاده از پروتکل بیت کوین روشهایی را برای این کار توسعه داده اند.

بعنوان مثال کمپانی هایی نظیر DG Labs و Suredbits ، در حال کار بر روی یک فناوری بیت کوین دیفای به نام قراردادهای ورود به سیستم (DLC) هستند. DLC روشی را برای اجرای قراردادهای پیچیده مالی با کمک بیت کوین ارائه می دهد. یکی از موارد استفاده از DLC پرداخت بیت کوین به کسی ست که تنها در صورت تحقق برخی شرایط خاص مانند برد تیم محبوب در یک مسابقه ورزشی به او تعلق می گیرد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *